Santiago de Compostela, 15 de xullo de 2008.- A Conselleira de Pesca e Asuntos Marítimos, Carmen Gallego Calvar, acompañada polo seu equipo directivo e polo director-xerente da Fundación Cetmar, Alberto González Garcés, presentou esta mañá aos representantes do sector pesqueiro galego, así como aos axentes sociais, económicos e públicos das zonas do litoral, o Eixo prioritario nº 4 do Fondo Europeo da Pesca e os Grupos de Acción Costeira (GACs). Para a posta en marcha desta iniciativa, o departamento de Pesca ten previsto un investimento inicial de 40 millóns de euros.
Carmen Gallego quixo destacar neste acto que ante a situación de certa inquedanza que está a atravesar o sector pesqueiro, motivada polo incremento do prezo do combustible, a presentación dos Grupos de Acción Costeira que se van a pór en marcha na nosa comunidade autónoma, supoñen unha responsabilidade e tamén “unha magnífica oportunidade de transmitir ilusión e gañas de facer novas cousas”.
Así mesmo, a titular de Pesca recordou que ao principio da lexislatura, na súa comparecencia ante o Parlamento de Galicia, o seu departamento marcouse como obxectivo primordial da súa política e dos seus proxectos ás persoas, “conseguir que os galegos e galegas que se dedican ao traballo no mar teñan unha vida mellor e unhas mellores condicións laborais”. Neste sentido, destacou que os Grupos de Acción Costeira seguen esta liña, ao igual que moitas das iniciativas postas en marcha pola Consellería de Pesca e Asuntos Marítimos nestes tres anos de Goberno.
O Eixo prioritario nº 4 do FEP, considerado estratéxico, ten por obxectivo estimular a creación de novas fontes de ingresos sostibles e dun incremento apreciable da calidade de vida nas comunidades e zonas pesqueiras. Para iso, é indispensable proporcionar as ferramentas necesarias a aqueles axentes económicos e sociais que mellor comprenden os problemas e retos das comunidades pesqueiras co fin de adoptar as solucións ás súas demandas reais.
Neste sentido, a aplicación deste Eixo está moi avanzado en Galicia, de feito en breve sairá publicada unha orde pola que se crearán os Grupos de Acción Costeira nas áreas do litoral galego. Ademais, técnicos da Consellería de Pesca veñen mantendo xuntanzas co sector pesqueiro, así como cos axentes económicos, públicos e sociais destas zonas co fin de animalos a constituír estes grupos.
A responsable de Pesca destacou que o feito de conseguir que participen nun mesmo proxecto e nunha mesma zona todas as organizacións do sector pesqueiro, “xa constitúe en sí mesmo un importante reto de aunar vontades, iniciativas, inquedanzas, nun sector tradicionalmente organizado e que traballa no entorno dun único porto pesqueiro”. Esta iniciativa conlevará que as organizacións pesqueiras traballen cun obxectivo moito máis amplo, e sobre todo, que actúen sobre un ámbito territorial máis extenso, que os levará á senda da negociación, do diálogo e do entendemento como alicerces para conquerir os logros que este novo mecanismo financeiro lles demandará.
Deste xeito, segundo as palabras de Carmen Gallego, o proxecto presentado hoxe conleva un plus que é que nun mesmo grupo de traballo participarán os representantes de todos os sectores que conviven nas poboacións costeiras, co único obxectivo de “mellorar as condicións socioeconómicas de todos os habitantes das distintas zonas”.
Creación dos Grupos de Acción Costeira
A importancia estratéxica do Eixo prioritario nº 4 do FEP reside en que cambia o centro de decisión, esixe unha participación activa do sector pesqueiro, impulsa unha orientación integradora e axuda a dar solucións aos problemas das poboacións costeiras como o abandono da actividade, a diversificación da actividade pesqueira, a divulgación e a conservación do patrimonio mariño e do medio ambiente ou a política de igualdade entre homes e mulleres.
Ademais, a intención deste Eixo é o desenvolvemento sustentable e a diversificación económica das zonas de pesca co propósito de mellorar as condicións de vida dos mariñeiros que alí residen. Do mesmo xeito, esta iniciativa representa un cambio na filosofía dos fondos comunitarios, posto que non só inclúe o aspecto económico, senón tamén o social.
No marco dos Grupos de Acción Costeira, priorizarase a creación dun grupo por cada una das sete zonas costeiras establecidas en Galicia en base a diferentes criterios de selección como: ser zonas formadas por municipios dedicados á pesca ou con baixa densidade de poboación. En base a isto establecéronse a Zona 1 Mariña Lucense e Ortegal, Zona 2 Golfo Ártabro, Zona 3 Costa da Morte, Zona 4 Seno de Fisterra-Muros e Noia, Zona 5 Ría de Arousa, Zona 6 Ría de Pontevedra e Zona 7 Ría de Vigo-A Guarda.
Estes grupos estarán formados polo sector pesqueiro, social, económico e público destas áreas litorais. Para que estes poidan ser elixidos, deberán presentar un Plan Estratéxico Zonal, o documento base para a futura execución de proxectos en cada zona, no que se deberá indicar o peso que se dá a cada unha das medidas que pretendan desenvolver, así como o cadro financeiro correspondente. Así mesmo, habilitaranse as liñas de axudas para que entidades, asociacións ou particulares, en cumprimento dos obxectivos do Plan, poidan presentar e executar proxectos.
Entre os obxectivos que terán que cumprir os Grupos de Acción Costeira, destacan os de servir aos socios de centro receptor, canalizador e distribuidor de toda a información relativa ao campo de acción do desenvolvemento local e rexional, centrándose principalmente na prospección e coñecemento das dotacións, recursos e proxectos existentes en cada momento que sexan de interese para eles. Tamén actuarán como factor de sensibilización das administracións, entidades públicas e privadas, así como das institucións comunitarias europeas, co obxecto de poder optimizar o aproveitamento dos recursos endóxenos da zona de cara ao seu desenvolvemento armónico, equilibrado, sostido e integral. Así mesmo, fomentarán impulsarán, programarán e colaborarán en actuacións dirixidas ao fortalecemento da competitividade da zona pesqueira.
Proxecto de Lei de Pesca
Na presentación que tivo lugar esta mañá en Compostela, Carmen Gallego fixo tamén especial fincapé en que o Proxecto de Lei de Pesca de Galicia, aprobado o pasado xoves polo Consello da Xunta, contempla xa dúas iniciativas totalmente vencelladas aos Grupos de Acción Costeira e ao seu afianzamento.
No texto normativo aparece regulada a creación da Axencia de Desenvolvemento Sustentable das Zonas de Pesca e o Turismo Mariñeiro, que garda unha importante relación coa iniciativa presentada hoxe. Así, recóllese que a Axencia terá como obxectivos elaborar as estratexias e plans integrados de coordinación de actuacións de diversa natureza nas zonas costeiras, difundir as políticas e medidas de desenvolvemento costeiro; dinamizar e coordinar os Grupos de Acción Costeira vinculados á política de desenvolvemento da pesca, o marisqueo e a acuicultura; ou impulsar a formulación por parte destes grupos de iniciativas e programas de desenvolvemento e diversificación das actividades propias do sector.
No que se refire ao turismo mariñeiro, tan en auxe en Galicia e no sector pesqueiro, estipúlase que terán a consideración de actividades deste tipo, entre outras, as de pesca turismo –desenvolvidas a bordo de embarcacións pesqueiras dirixidas ao coñecemento, valorización e difusión do traballo dos profesionais do mar-; as rutas guiadas; o ictiturismo ou as casas de as casas de turismo mariñeiro; e as de promoción e posta en valor da gastronomía mariñeira.
